المباحث النحويه شرح سيوطى - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١٧٧٦ - كم و اقسام آن و احكام هركدام

ترجمه و شرح:

مبحث «كم» و «كاىّ» و «كذا»

شارح گويد:

اين كلمات الفاظى هستند كه وضع شده‌اند براى عددى كه از نظر جنس و مقدار معدودش مبهم است.

كم و اقسام آن و احكام هركدام‌

مصنّف گويد:

براى « كم » استفهاميّه تمييزى همچون تمييز « عشرين » بياور مانند: كم شخصا سما.

شارح گويد:

« كم » بردو قسم است.

١- كم استفهاميّه.

٢- كم خبريّه.

كم استفهاميّه آنست كه بمعناى « اىّ عدد» يعنى چند تا، بوده و چون از مبهمات است محتاج به تمييز مى‌باشد.

تمييز « كم استفهاميّه» همچون تمييز « عشرين » بايد فرد و منصوب باشد مانند:

كم شخصا سما (چند نفر بالا رفتند؟)

در اين مثال « شخصا » تمييز براى « كم » بوده و چنانچه مى‌بينيم مفرد و منصوب مى‌باشد.

مصنّف گويد:

اجازه بده « من » در حالى كه مضمر و مقدّر است تمييز « كم » را جرّ بدهد مشروط باينكه « كم » پهلوى حرف جرّ ظاهر درآمده باشد.

شارح گويد:

حاصل گفته مصنّف اينست كه: در صورتى كه برسر « كم استفهاميّه» حرف جرّ ظاهر شود مى‌توان تمييزش را بتقدير « من » مجرور آورد مانند: